روابط اقتصادی ایران ویونان

روابط اقتصادي ايران و يونان در طول سالهاي گذشته دچار نوسان بوده است. عليرغم ظرفيت هاي موجود، روابط تجاري و اقتصادي بطور مناسبي رشد نکرده است. در سالهاي گذشته اسناد مختلفي به منظور توسعه و ارتقاء مناسبات اقتصادي و تجاري فيمابين به امضا رسيده است اما گذشته از برخي موانع سياسي مانند تحريم هاي ناعادلانه اخير اتحاديه اروپا عليه کشورمان، ظرفيت ها و توانايي هاي دو کشور براي تجار و سرمايه گذاران هر کشور ناشناخته باقي مانده است. اخيرا اتاق هاي بازرگاني مشترک ايران و يونان در تهران و آتن تشکيل شد که انتظار مي رود با رفع ضعف هاي گذشته، نسبت به معرفي توانايي ها و ظرفيت هاي دو کشور فعالانه گام بردارند.

حجم روابط تجاري فيمابين در سالهاي اخير نوساناتي داشته است. گمرک جمهوري اسلامي ايران آمار مبادلات فيمابين را بدون احتساب فروش نفت خام اعلام کرده است. به منظور آگاهي از وضعيت مبادلات غير نفتي، آمار ۵ ساله تجاري به نقل از گمرک ايران در جدول ذيل نشان داده شده است:

سالصادرات به يونان (به دلار)واردات از يونان (به دلار)
۱۳۹۱۶۰۷۵۴۹۴۱۱۴۸۹۶۰۲
۱۳۹۰۱۲۸۵۲۷۱۳۱۸۰۳۰۳۳۱
۱۳۸۹۱۵۳۹۰۱۱۷۲۱۱۰۶۱۷۸
۱۳۸۸۱۲۸۰۳۰۸۸۱۸۴۰۲۸۹۹
۱۳۸۷۱۶۲۰۰۶۳۷۱۳۲۶۳۱۸۴

تحريم هاي ناعادلانه عليه کشورمان و جو رواني ناشي از آن موجب کاهش شديد مبادلات تجاري در سال ۱۳۹۱ نسبت به سالهاي گذشته شد.

بر اساس آمار منابع يوناني مبادلات تجاري ميان يونان و جمهوري اسلامي ايران طي سالهاي ۲۰۱۲-۲۰۰۶ به شرح ذيل است:(ارقام ذيل به يورو مي باشند - در برخي موارد ارقام بصورت رند درج شده است)

سالصادرات به يونانواردات از يونانکل مبادلاتسهم ايران در واردات کل يونانسهم ايران در صادرات کل يونان
۲۰۰۶۸۱۴/۱ ميليارد۵۰/۱۹ ميليون۸۳۴/۱ ميليارد۷۸/۳%۱۲/۰%
۲۰۰۷۹۹۰/۱ ميليارد۹۰/۹ميليون۲ ميليارد۷۵/۳%۰۶/۰%
۲۰۰۸۰۲۷/۲ ميليارد۱۵/۸ ميليون۰۳۵/۲ ميليارد۴۷/۳%۰۵/۰ %
۲۰۰۹۰۸۵/۱ميليارد۹۰/۱۳ ميليون۰۹۹/۱ ميليارد۴۵/۲ %۱۰/۰ %
۲۰۱۰۱۶۳/۱ ميليارد۵۰/۲۰ ميليون۱۸۴/۱ ميليارد۶۰/۲ %۱۳/۰ %
۲۰۱۱۸۶۴/۱ ميليارد۵۰۰/۲۳ ميليون۸۸۷/۱ ميليارد  
۲۰۱۲۶/۶ ميليون۲/۱۵ ميليون۸/۲۱ ميليون-۱/۰ %

بررسي ارقام فوق نشان مي دهد مبادلات دو کشور تا سال ۲۰۰۸ که قيمت نفت خام بطور بي سابقه اي افزايش يافت، همواره رو به تزايد بوده و فقط در سال ۲۰۰۹ به دنبال کاهش شديد قيمت جهاني نفت و بحران مالي در يونان که به کاهش واردات و بالطبع کاهش تقاضاي نفت خام در بازار اين کشور منجر شد براي مقطعي با کاهش مواجه گرديد اما در سال ۲۰۱۰ مبادلات تجاري دو کشور با افزايش ۸۵ ميليون و در سال ۲۰۱۱ با افزايش ۷۰۰ ميليون يورو و رشد ۵۲ درصدي مجددا? سير صعودي خود را از سر گرفت.

در سال ۲۰۱۰ ايران به عنوان هفتمين صادر کننده به يونان و شصت و هفتمين کشور وارد کننده از يونان شناخته شد. با آغاز تحريم هاي اتحاديه اروپا و حذف نفت از مبادلات دو کشور، شاهد کاهش بي سابقه اي در حجم مناسبات تجاري فيمابين بوديم.

ترکيب کلي صادرات يونان به ايران در مدت زمان ياد شده به ترتيب ميزان عبارت بوده اند از کالاهاي صنعتي، موادخام، فلزات(۸۰/۵۳درصد درسال۲۰۱۰) محصولات کشاورزي همچون سبزيجات، زيتون، ميوه و فرآورده هاي آن(۶۰/۳۹ درصد در سال ۲۰۱۰) و ساير کالاها و خدمات که در هر سال سهم هر کدام از اين گروههاي کالاهاي صادراتي متفاوت بوده با اين حال صادرات کالاهاي صنعتي بيشترين سهم را در مجموع صادرات يونان به کشورمان داشته است. دارو، فرآورده هاي شيميايي همچون آفت کش، کود، لوازم آرايشي، قطعات الکترونيک و لوازم ساختماني از ديگر اقلام صادراتي يونان به ايران مي باشند.

از سوي ديگر واردات يونان از کشورمان به ترتيب عبارت بوده اند از نفت خام (۴۷/ ۹۹ درصد)، مابقي شامل فرآورده هاي پتروشيمي، سنگ، شيشه، خشکبار، فرش و ساير کالاها مي باشند. بيشترين سهم واردات را ( تا قبل از تحريم ها) نفت خام تشکيل مي دهد که در چند سال گذشته همواره سهمي بالاتر از ۹۸ درصد مجموع واردات يونان از کشورمان را داشته است.